Narcis

NarcisFamilie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: wit, geel, oranje, rood en roze
Bloeiperiode: februari – mei
Plantdiepte: grote bollen: 20 cm, kleine bollen: 12,5 cm
Plantafstand: 7,5 cm voor grotere bollen, 2,5 cm voor kleinere bollen
Boltype: bol
Lichtomstandigheden: volle zon tot volle schaduw
Toepassingen: ideaal voor vele toepassingen; het veld, bloembedden, plantenbakken en potten, rotstuinen,  als snijbloemen en voor binnengebruik.
Planttips

Narcissen zijn naast tulpen, hyacinten en crokussen de belangrijkste voorjaarsbloeiende bollen. Narcissen worden veel in tuinen gebruikt. Ze zijn namelijk erg winterhard (ook lager dan -10ºC) en de bollen verwilderen makkelijk. Bovendien hebben de vele kleuren en bloemtypen een grote rol gespeeld in hun populariteit. De grootbloeiende gele trompetnarcissen zijn bloemen die beloven dat de warme voorjaarslucht eraan komt. Het aantal natuurlijke soorten verschilt. Dit ligt aan hoe men ‘natuurlijk’ definieert. Gewoonlijk wordt het aantal gelimiteerd tot 26 (niet geteld zijn de subsoorten en variëteiten). In Europa, voornamelijk Spanje en Portugal, worden narcissen het meest in het wild gevonden. Al sinds de 16e eeuw zijn mensen (vooral Engelsen en Nederlanders) geïnteresseerd in de narcis. Vandaag de dag zijn Engeland en Nederland dan ook de wereldleiders van de narcissenteelt. Narcissen zijn ook erg bekend als snijbloem en potplant. Daarnaast ruiken sommige soorten erg lekker. Eén uitzondering voor de winterhardheid is de Tazetta naris. Deze wordt dan ook veel voor binnen gebruikt.

Meer plant tips:
Narcissen kunnen bijna overal voor worden gebruikt. Ze zijn veelzijdiger in de tuin dan tulpen en hyacinten. Het grote voordeel van narcissen is dat ze zich gedragen als vaste planten in de tuin. Bovendien bloeien ze vroeg in het seizoen wat ze een belangrijke rol in de voorjaarstuin geeft. Narcissen kunnen goed worden gecombineerd met vroeg bloeiende vaste planten zoals Euphorbia polychroma, Beronia, Primula, Pulmonaria, Pulsatilla, Alchemila mollis, Brunera macrophylla en laat bloeiende soorten als Helleborus. Een ander goed gebruik voor ze is onder struiken en bomen met doorzichtige kronen. Hier kunnen we profiteren van het feit dat narcissen veel schaduw tolereren. Mooie combinaties kunnen worden gerealiseerd door narcissen onder heesters die in maart en april bloeien te planten. Voorbeelden zijn: Spireae x arguta, Amelanchier lamarckii, Daphne mezereum, Corylopsis pauciflora, Magnolia stellata, Rhodondendron ‘Praecox’, Mahonia aquifolium, Spiraea thunbergii, Skimmia japonica en Prunis triloba ‘Plena’. Narcissen zijn ook handig voor het planten tussen bodembedekkers zoals Vinca minor, Pahcysandra terminalis, Lamiastrum galeobdolon en zelfs Hedera helix. Daarnaast kunnen Narcissen ook in het gras geplant worden, als er maar niet wordt gemaaid voordat de plant afgestorven is. Dit betekent dat er met de eerste keer maaien moet worden gewacht totdat de narcissen verwelkt zijn, of dat er tussen de narcissen door gemaaid moet worden. Voor verwildering is het ene soort beter dan het andere. Aan te bevelen zijn: variëteiten van de Cyclamineus soort zoals ‘February Gold’, ‘Jack Snipe’, ‘Jenny’, ‘Jumblie’, ‘Peeping Tom’, ‘Little Witch’, Tête à Tête, en ‘Jetfire’. Andere goede cultivars zijn: ‘Carlton’, ‘Actaea’, Dutch Master’, ‘Barret Browning’, ‘Birma’ en ‘Golden Harvest’.

Planten in bakken en potten
In de eerste plaats zouden variëteiten moeten worden gekozen die kort blijven en niet teveel blad produceren. De bakken moeten op zijn minst 25 cm diep  zijn, maar aan te raden is 30 cm. Overvloedig water moet makkelijk af te voeren zijn. Dit betekent dat er  gaten in de bodem moeten zitten. Een laag van kapotte dakpannen of scherven op de bodem zal ervoor zorgen dat de planten niet teveel water krijgen. Als je gaat planten, vul dan de container met potgrond tot 10 cm onder de rand. Druk de bollen voorzichtig in de grond. Ze moeten zo naast elkaar worden geplant dat de bollen elkaar net niet raken. De bollen worden toch niet in groter. Daarna kan de laatste laag grond erop worden gelegd. Natuurlijk worden deze bakken buiten gezet. In geval van droog weer, moeten ze water krijgen. Harde vorst is een reden om de bakken binnen te zetten in een vorstvrije omgeving. Een andere oplossing kan zijn  de bakken en potten in plastic te pakken.

Narcis bulbocodiumNarcis bulbocodium

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel
Bloeiperiode: februari – maart
Hoogte: 15 cm
Plantafstand: 5 cm
Boltype: bol

Dit is een vrij uniek soort door zijn bloembladeren, ze zijn kort, smal en gepunt. Hierdoor steekt de ronde kroon meer uit dan van de gewone narcis. Zijn bloemkleur is goudgeel terwijl de smalle bloembladeren groengeel zijn. Zijn bladeren lijken bijna op gras. Een zonnig locatie en vochtige omstandigheden zijn belangrijke condities voor de groei. Onder goede condities, kunnen deze kleine narcissen zaad produceren.

Narcis canaliculatusNarcis canaliculatus

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: wit met gele cup
Bloeiperiode: maart – april
Hoogte: 15 cm
Plantafstand: 5 cm
Boltype: bol

Dit is een miniatuur narcis die soms wordt geclassificeerd in de Tazetta groep. Elke stengel kan 6 lekker ruikende bloemen hebben. De bladeren zijn vaak een beetje groter dan de bloemstengel.

Narcis CyclamineusNarcis Cyclamineus

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel
Bloeiperiode: maart – april (tot in mei)
Hoogte: 25-30 cm
Plantafstand: 5 cm
Boltype: bol

Narcissen in deze groep hebben bloemen die naar beneden hangen en bloembladeren die achteruit steken. De wilde soorten, 10 cm hoog, worden zeldzaam geteeld. Cultivars in deze groep zijn ontwikkeld door kruisingen.

Belangrijkste cultivars:
‘February Gold': goud geel ‘Jack Snipe': ivoorwit, gele trompet ‘Jenny': wit op wit ‘Jetfire': geel met rode cup ‘Jumblie’*: goud geel ‘Peeping Tom': limoengeel ‘Quince': geel op geel ‘Tête à Tête’*: limoengeel
*Multibloemige types

Note: De volgende cultivars worden voor de bloem- en/of pottenteelt gebruikt: ‘February Gold’, ‘Jack Snipe’, ‘Peeping Tom’ en ‘Tête à Tête’.

Dubbele narcisDubbele narcis

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel, wit en rood
Bloeiperiode: 30-40 cm
Hoogte: 30-40 cm
Plantafstand: 5-7,5 cm
Boltype: bol

Periodes met veel wind of regen kunnen de bloem laten breken, plant daarom deze narcissen op beschutte locaties. Dubbele narcissen hebben vaak één bloem op een stengel, maar soms ook meerdere. Cultivars met één bloem op een stengel hebben dezelfde grote als de bloemen uit de vorige groep. De dubbele kroon geeft een verkreukeld beeld.

Belangrijkste cultivars: ‘Abba’*: witgeel ‘Bridal Crown’*: witgeel ‘Cheerfulness’*: witgeel ‘Dick Wilden’*: goudgeel bloemdek en cup ‘Golden Ducat’*: goudgeel bloemdek en cup ‘Rip van Winkle': geel-geel ‘Tahiti’*: goudgeel met een goudgele en vermiljoen cup ‘Texas’*: limoengeel met een gele en oranje cup ‘Von Sion’*: limoengele cup en bloemdek ‘Yellow Cheerfulness’*: geel-geel
*Cultivars met kleinere bloemen en stengels (25-30 cm.) en meer bloemen op één stengel.

Narcis JonquillaNarcis Jonquilla

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel, wit en geel, geel en oranje
Bloeiperiode: april – juni
Hoogte: 25-35 cm
Plantafstand: 5-7,5 cm
Boltype: bol

Deze narcis moet niet worden verward met de gewone jonquil, Narcis pseudonarcissus. De cup van deze narcis is niet zo lang; meestal de halve lengte van de bloembladeren. Elke stengel heeft 2 tot 6 bloemen met een heerlijke geur. Deze narcissen vereisen zonnige locaties.

Belangrijkste cultivars:
‘Baby Moon': goudgeel ‘Dickcissel': geel en wit ‘Pipit': geel en wit ‘Quail’ : geel op geel ‘Sun Disc': geel op geel ‘Suzy': goud geel, fel oranje cup ‘Sweetness': goudgeel

Kleinkronige narcisKleinkronige narcis

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: witgeel en meerkleurig
Bloeiperiode: maart – mei
Hoogte: 25-50 cm
Plantafstand: 5-7,5 cm
Boltype: bol

Deze narcissen hebben één bloem op een stengel. De kroon van corona is klein, niet groter dan één-derde van de lengte van de bloembladeren. In bloemgrote is de narcis uit deze groep net zo groot als degene in de vorige groep maar een kleinere kroon laat ze kleiner lijken. Deze groep bevat veel meerkleurige cultivars.

Belangrijkste cultivars:
‘Aflame’: wit met oranje en gele cup ‘Amor’: witgeel met oranje ‘Barrett Browning’*: wit met fel oranje cup ‘Birma’: geel met oranje cup
* Cultivars aangeraden voor bloemen- en/of pottenteelt

Narcissus lobularisNarcissus lobularis

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel
Bloeiperiode: maart – april
Hoogte: 20 cm
Plantafstand: 7,5 cm
Boltype: bol

Dit is een laag groeiende trompet narcis die maar één bloem produceert. Het is niet geheel winterhard.

Narcis odorusNarcis odorus

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel
Bloeiperiode: maart – april
Hoogte: 15 cm
Plantafstand: 5 cm
Boltype: bol

Erg mooi voor in een rotstuin. Extreem droge zomers worden getolereerd.

Poeticus narcisPoeticus narcis

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: wit of geel (evt. oranje kroon)
Bloeiperiode: april – mei
Hoogte: 30-40 cm
Plantafstand: 7,5 cm
Boltype: bol

Elke stengel heeft één bloem. N. poeticus worden zelden gekweekt. De bloemen zijn glinsterend wit en de kleine cup is groenig-geel uitlopend in donker rood. Er worden maar een paar cultivars geteeld.

Spleetkronige narcisSpleetkronige narcis

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel, wit en oranje
Bloeiperiode: april – mei
Hoogte: 40-50 cm
Plantafstand: 7,5 cm
Boltype: bol

Groeit op zelfde wijze als grootkronige narcissen. Hoewel deze cultivars al een tijd verkrijgbaar zijn, is de interesse de laatste jaren vergoot, wat ze meer bekend maakt. De bloembladeren zijn niet verschillend van de trompet en grootkronige narcis, maar de kroon is gespleten waardoor het lijkt dat hij uit meerdere delen bestaat.

Belangrijkste soorten:
‘Cassata’*: gelige bloemdek, limoengele cup ‘Orangery’: witte bloembladeren, fel oranje cup
* Cultivars aangeraden voor bloemen- en/of pottenteelt

Narcis TazettaNarcis Tazetta

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: wit en gele bloemdek kleuren met witte, gele en oranje cups.
Bloeiperiode: maart – april
Hoogte: 15-35 cm
Plantafstand: 5 cm
Boltype: bol

Dit is een groep waarbij de karakteristieken van één van de voorouderen (N. tazetta) nog steeds zichtbaar zijn. Deze narcissen hebben altijd 4 tot 8 bloemen op een stengel, en hebben een prettige geur. Eén cultivar, ‘Cragford’ is vatbaar voor vorstschade. De wereldberoemde Paperwhite narcis behoort tot deze groep. Deze sterk geurende narcis is niet winterhard maar perfect om in een korte periode binnen in bloei te kweken.

Belangrijkste cultivars:
‘Cragford’*: witte bloemdek, vermiljoenrode cup ‘Geranium’: witte bloemdek, oranje cup ‘Grand Soleil d’or’*: goud geel, oranje cup ‘Minnow’: limoengeel, goudgele cup ‘Scarlet Gem’: vaag geel, oranje cup
* Cultivars aan te bevelen voor binnenshuisgebruik en variëteiten met kleine bloemen

Narcis TriandrusNarcis Triandrus

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: wit en geel
Bloeiperiode: maart – april
Hoogte: 25-30 cm
Plantafstand: 5 cm
Boltype: bol

Deze narcissen groeien in het wild in Spanje en Portugal. Ze zijn meerbloemig met 2 tot 6 bloemen op een stengel. Deze kleine narcissen bloeien later dan de grotere soorten.

Belangrijkste cultivars:
‘Hawera’: goud geel ‘Ice Wings’: wit- wit ‘Thalia’: puur wit

Trompet narcisTrompet narcis

Familie: Amaryllidaceae
Bloemkleur: geel, wit en meerkleurig
Bloeiperiode: maart – mei
Hoogte: 35-50 cm
Plantafstand: 5-7,5 cm
Boltype: bol

Deze narissen hebben één lange bloem op een stengel. De trompet is net zo lang of langer dan de lengte van de vaste segmenten.

Belangrijkste cultivars:
‘Arctic gold’ *: geel ‘Ballade’*: goudgeel ‘Brighton’* : goudgeel met limoen gele trompet ‘Dutch Master’*: goudgeel ‘Exception’*: geel ‘Foresight’*: wit met fel gele trompet ‘Goblet’*: crèmewit met gele trompet ‘Golden Harvest’*: goudgeel ‘Gold Medal’*: goudgeel ‘Las Vegas’*: wit en geel ‘Little Gem': geel ‘Magnet’*: wit met gele trompet ‘Mount Hood’*: ivoorwit ‘Princewinner’*: geel ‘Royal Gold’*: geel ‘Spellbinder’*: kanarie geel met vaal gele trompet ‘Standard Value’*: geel ‘Unsurpassable’*: kanarie geel met goudgele trompet
* Cultivars aangeraden voor bloemen- en/of pottenteelt